Terug naar de basis


De afgelopen maanden heb ik al vaker verwezen naar het ‘Back To Basic Gedoe’ in Goirle. Heel Nederland schijnt zelfs op zoek te zijn naar die Basis. De praktijk echter - en misschien de opzet - is dat als je alles en iedereen maar genoeg afnijpt en het idee geeft dat ‘het’ op is, men wel op zoek móet. Naar wat dan ook. Dan dwing je mensen en organisaties namelijk om ‘de hand in eigen boezem te steken’. Lees: in de eigen portemonnee.

Basaal voor jonge kinderen is niet alleen zwemles, maar ook muziek- en dansles. Dit soort ‘pretvakken’ wordt door het reguliere onderwijs nauwelijks meer aangeboden. Liever een nog steeds grotere en overbodige nadruk op ‘rekenen en taal’ gelegd. Dus zijn we met dochterlief dit seizoen naar het ‘Factorium’ te Tilburg gestapt voor de ‘broodnodige’ danslessen. De afgelopen week ontvingen we een brandbrief van directeur Boyke Brand van dit centrum voor de podiumkunsten. De subsidieverstrekkers van Factorium zijn de gemeenten Goirle, Oisterwijk en Tilburg. Concrete maatregelen uit de brief: 1. Een aantal muziekdocenten krijgt deeltijdontslag door ze minder lesuren te laten geven (alleen de muziekdocenten?). 2. Cursisten die langer dan 9 jaar muziekles hebben krijgen hun lessen niet meer gesubsidieerd (kregen ze dat tot nu toe allemaal wél?). 3. De groepsgroottes bij theater, dans en muziek worden gemiddeld groter (waren die al niet te groot?). 4. Een aantal muzieklessen wordt korter (nóg korter?). De brief gaat verder met te melden dat de nieuwe tarieven (ook die worden verhoogd!) in mei bekend worden. Samengevat ga je dus méér betalen voor mínder lestijd in een grótere groep. ‘Leuk’ voor ons dat het voornamelijk de muziek en niet de dans betreft, maar dat heet eigenlijk willekeur.

Directeur Brand meldt aan het einde van de brief dat “Factorium ondanks het zware weer vertrouwen heeft in de toekomst”. Ik neem Factorium en zeker Boyke Brand niets kwalijk. Zoals in de inleiding gesteld: organisaties kunnen niet anders, nu ze zich geconfronteerd zien met ‘de messen op de financiële kelen’. Ik heb wel grote moeite met het soort van maatregelen en het karakter van de roep om een terugkeer naar de Basis. De paniek die velen op dit moment vertonen is krek het centrale idee van het zogenaamde “Rampenkapitalisme”. Het door Milton Friedman uitgewerkte beginsel dat crisis, ramp of oorlog hét moment is om impopulaire – economische – maatregelen over grote bevolkingsgroepen heen te leggen. De angst voor de eigen situatie - lees spaargeld, hypotheek, baan of beleggingen - zal een ieder meeslepen in de verkeerde Terug Naar De Basis gedachte.

En niemand vraagt zich dan nog af of die Basis wel goed en algemeen geldend is gedefinieerd. Zeker, in Goirle is een poging gedaan om in ‘ronde tafel gesprekken’ tot een dergelijke definitie te komen. Ik vind dat de uitslag te wensen overlaat. Zelf constateer ik namelijk dat de terrassen en de chartervluchten, in tegenstelling tot het Jan van Besouw Huis, helemaal vol zitten. Het probleem van de ‘niet-verdeling’ zit dan ook allang niet meer bij de superrijken. Het zit tegenwoordig bij twee en drie keer modaal. Deze omhooggevallen en nog steeds groeiende middengroep van onze maatschappij, waar ik helaas en gelukkig zelf toe behoor, wil al jaren geen kant op. Behalve naar zichzelf toe. Het is deze groep die (ook vandaag!) steeds ‘behoudender’ stemt en die het meest Basale totaal kwijt is. Namelijk Solidariteit.

Naomi Klein: “De Shockdoctrine - De opkomst van rampenkapitalisme” (ISBN 978 90 445 0918 2)

Reageer